Jak założyć stowarzyszenie?

4 kroki, które musisz wykonać

Stowarzyszenie to dobrowolne, samorządne i trwałe zrzeszenie osób o niezarobkowym celu. Stanowi powszechną formę grupowania się ludzi, którym przyświeca konkretny cel lub którzy dzielą podobne wartości i zainteresowania. Jeśli masz w sobie wolę do działania, dobrze trafiłeś. Z lektury artykułu poznasz 4 kroki, które musisz wykonać aby powołać do życia stowarzyszenie.

Ponad 56% organizacji pozarządowych doświadcza problemów związanych z nadmiernie rozbudowaną biurokracją administracji publicznej*. Często prowadzi to do przedłużania realizacji najprostszych spraw. Nie pozwól urzędnikom grać na zwłokę. Nasza firma od ponad 10 lat zajmuje się prowadzeniem kompleksowej obsługi prawnej stowarzyszeń. Klienci najczęściej zgłaszają się do nas z prośbą o weryfikację statutu. Zazwyczaj jednak przygotowany dokument nie przewiduje wielu sytuacji, a w konsekwencji wymaga nowego opracowania od podstaw. Tak było w przypadku jednego z ponad 1000 naszych klientów. Podczas rozmowy z naszym prawnikiem o planach oraz założeniach jego fundacji, okazało się że przygotowany samodzielnie statut nie przewidywał 70% sytuacji. Tym samym klient niepotrzebnie stracił 7 miesięcy na proces przygotowania statutu oraz rejestrację stowarzyszenia.

1/4:
Zbierz grupę 7 osób, czyli kto może założyć stowarzyszenie?

W celu powołania stowarzyszenia potrzeba obecności minimum 7 osób. Stają się oni tzw. członkami–założycielami nowo powstałej organizacji. Wyjątek stanowią stowarzyszenia zwykłe, niewymagające rejestracji w Krajowym Rejestrze Sądowym, które mogą zostać powołane przez grupę 3 osób. Założycielem, a zarazem członkiem stowarzyszenia może być wyłącznie obywatel polski posiadający pełną zdolność do czynności prawnych. Ustawa dopuszcza możliwość wstąpienia do stowarzyszenia małoletnich lub cudzoziemców, ale pod warunkiem spełnienia określonych w jej tekście zasad. Ponadto, także osoba prawna może stać się członkiem, ale wyłącznie o charakterze wspierającym.

2/4:
Stwórz projekt statutu

Statut stanowi podstawowy dokument każdego stowarzyszenia. Określa wiodące zasady funkcjonowania organizacji oraz jej cele. Z tego powodu powinien zostać przygotowany pod czujnym okiem prawnika. Specjaliści z PRAVNA.pl wielokrotnie pomagali klientom w konstruowaniu odpowiedniej treści dokumentu do potrzeb stowarzyszenia. Statut powinien przede wszystkim odpowiadać na pytania: Jaki jest cel stowarzyszenia? Jakie działania może podejmować? Jakie kompetencje przysługują jego władzom? Z jakich źródeł pochodzi jego majątek?

3/4:
Zwołaj zebranie założycielskie

Momentem, w którym następuje powstanie stowarzyszenia jest tzw. zebranie założycielskie. W określonym czasie i miejscu powinno zebrać się przynajmniej 7 osób, a jedna z nich powinna przyjąć rolę prowadzącego zebranie. Dostarcza ona przygotowany wcześniej projekt statutu oraz komplet następujących dokumentów:

  • listę członków założycieli z ich niezbędnymi danymi,
  • projekty uchwał, które mają zostać podjęte na zgromadzeniu tj. uchwałę o powołaniu stowarzyszenia, przyjęciu statutu oraz wyborze zarządu.

Dodatkowo zaleca się już na pierwszym zebraniu wybrać skład komisji rewizyjnej.
Obowiązkowe jest sporządzenie protokołu z przebiegu zebrania. Należy do niego dołączyć uchwały podpisane przez protokolanta oraz prowadzącego zebranie. Wszystkie dokumenty powinny zostać sporządzone w trzech egzemplarzach – dwa zostają przekazane do KRS, natomiast jeden egzemplarz stowarzyszenie powinno pozostawić dla siebie. Z naszego poradnika dowiesz się m.in. jak prawidłowo przygotować projekty uchwał.

4/4:
Rejestracja stowarzyszenia w KRS

Ostatnim krokiem, który wieńczy drogę ku powołaniu stowarzyszenia, jest dokonanie jego rejestracji w KRS. W tym celu należy wypełnić odpowiednie urzędowe formularze:

  • KRS-W20 – podstawowy formularz, w którym zgłaszane są podstawowe informacje dotyczące stowarzyszenia, np. jego nazwa,
  • KRS-WK – służy zgłoszeniu osób wchodzących w skład zarządu stowarzyszenia oraz komisji rewizyjnej,
  • KRS-WM – obowiązek jego wypełnienia powstaje wówczas, gdy wspólnie z pozostałymi członkami zdecydujesz o prowadzeniu działalności gospodarczej przez wasze stowarzyszenie.

Powołanie do życia stowarzyszenia wiąże się z koniecznością dopełnienia pewnych proceduralnych wymogów. Przede wszystkim członkowie-założyciele powinni poświęcić dużo uwagi projektowi statutu.  Do wniosku rejestracyjnego należy dołączyć protokół z zebrania założycielskiego wraz z załącznikami (podjęte uchwały, listę założycieli, statut). Z naszego doświadczenia – rejestrując ponad 30 stowarzyszeń – wynika, że to właśnie ten etap i często nawet drobne błędy, powodują nawet trzykrotne opóźnienia w rejestracji stowarzyszeń. Najprostszą drogą, która pozwoli uniknąć niepotrzebnych błędów, jest skorzystanie z pomocnej dłoni specjalistów. Jeżeli zależy Ci na tym aby sprawnie przeprowadzić proces rejestracji, pobierz nasz poradnik dostępny tutaj.

*Źródło: Badania Stowarzyszenia Klon/Jawor, Kondycja sektora organizacji pozarządowych w Polsce. Raport z badań, Warszawa 2016, s. 99

O autorze

Marek Czyżewski, absolwent Northumbria University, właściciel grupy PRAVNA. W ciągu 5 lat swojej działalności spółka przeprowadziła ponad 10 przekształceń. Wcześniejsza działalność, jako pierwsza w Polsce, zajmowała się przygotowywaniem dokumentacji e-commerce. Jednak to Grupa Pravna ustanowiła nowe standardy skutecznej obsługi prawnej przez Internet.